امروز دوشنبه 28 بهمن 1398

96C15

به نژادی و به باغی

پژوهشی کامل

Fa

القای موتاسیون در گیاه لیلیوم (Lilium longiflorum) با استفاده از پرتو گاما در شرایط درون شیشه‌ای

 

 

اصلاح و تولید ارقام جدید گیاهان زینتی و تکثیر و پرورش آن‌ها صنعتی رو به رشد و در حال گسترش است. بدلیل جایگاه لیلیوم در بازارهای داخلی و خارجی و ارزش این گیاه زینتی به عنوان چهارمین گل شاخه بریده دنیا، انجام تحقیقات منسجم برای افزایش تنوع در این گیاه ضروری به نظر می‌رسد. این پژوهش با هدف بررسی اثر پرتوی گاما بر القای جهش در گیاه لیلیوم در شرایط درون شیشه‌ای و شناسایی تغییرات ژنتیکی با استفاده از نشانگر مولکولی ISSR انجام شد. تیمار تابشی پس از باززایی ریزنمونه‌های لایه سلولی نازک فلس‌های پیاز رقمOT Yellow در محیط کشت MS حاوی 1 میلی‌گرم در لیتر BA و 5/0 میلی‌گرم در لیتر NAA با دُزهای 2، 6 و 10 گری پرتو گاما کبالت 60 اعمال شد. بررسی تغییرات مولکولی موتانت‌های حاصل از القای پرتو گاما با نشانگرISSR نشان داد که تیمار جهش توانسته چندشکلی نسبتاً بالایی در آن‌ها ایجاد کند. با توجه به نتایج بدست آمده از این تحقیق تمامی تیمارها باعث تغییرات ژنتیکی شده‌اند اما تیمار تابشی با شدت 2 گری از لحاظ ایجاد تنوع و همچنین عدم اختلال در باززایی ریزنمونه‌ها کارآمدتر بوده است. همچنین نشانگر ISSR قدرت تمایز خوبی را به منظور تعیین تنوع ژنتیکی نشان داده است. این نتایج نشان‌دهنده قدرت و کارایی پرتو گاما در ایجاد تنوع ژنتیکی می‌باشد که به‌نژادگر را جهت بهبود واریته‌های گیاهی با خصوصیات مطلوب کمک می‌نماید.

نویسندگان مقاله
ناممحل خدمتپست الکترونیکی
فاطمه کیخاگروه بیوتکنولوژی گیاهان زینتی، جهاد دانشگاهی، مشهد، ایران.keykhafatemeh[AT]yahoo.com نویسنده مسئول
محبوبه یزدیگروه بیوتکنولوژی و به نژادی گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی، مشهد، ایران. نویسنده مسئول
احمد شریفیگروه بیوتکنولوژی گیاهان زینتی، جهاد دانشگاهی، مشهد، ایران. نویسنده مسئول
زهرا نعمتیگروه علوم باغبانی و فضای سبز، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی، مشهد، ایران. نویسنده مسئول
آزاده خادمگروه بیوتکنولوژی گیاهان زینتی، جهاد دانشگاهی، مشهد، ایران. نویسنده مسئول
عبدالرضا باقریگروه بیوتکنولوژی و به نژادی گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی، مشهد، ایران. نویسنده مسئول

مقالات چاپ شده